Zdrowie

Zatrzymanie wody w organizmie, jak z nim walczyć?

zjawisko zatrzymania wody w organizmie to problem, z którym boryka się wiele osób. Jakie są najistotniejsze przyczyny występowania tego zjawiska i w jaki sposób pozbyć się tej dokuczliwej przypadłości?

Obrzęk– jeśli znasz to słowo oraz to, co się z nim wiąże, to znak, że problem zatrzymania wody w organizmie może dotyczyć również Ciebie. Początkowo obrzęki mogą nie dawać o sobie znać w jasny sposób. Z czasem możemy zaobserwować wzrost masy ciała, opuchliznę oczu rano po obudzeniu i uczucie ciasnoty w butach na koniec dnia. Charakterystyczne dla zatrzymania wody są obrzęknięte kostki i palce u rąk, co sprawia, że nie można zdjąć czy też założyć pierścionka. Obrzękom towarzyszą także inne objawy, takie jak wrażenie ciężkości, uczucie zmęczenia, obniżenie koncentracji, rozdrażnienie, a także symptomy związane z chorobą, która może leżeć u podłoża zatrzymania wody w organizmie.

O tym zjawisku porozmawialiśmy z naszą specjalistką w dziedzinie walki z otyłością i żywienia sportowców – dr n. med. Darią Domańską-Senderowską, dietetyczką w Zakładzie Molekularnych Podstaw Medycyny.

dr n. med. Daria Domańska

„W wielu przypadkach próby pozbycia się nadmiaru wody z organizmu to niczym walka z wiatrakami. Zwykle działa  kilka przyczyn zatrzymania wody jednocześnie i to stanowi największy problem w walce z jej zatrzymaniem. Nawet jeżeli wyeliminujemy jedną z przyczyn, dalej mogą działać inne.
Jedną z najważniejszych przyczyn zatrzymania wody w organizmie jest odwodnienie. Woda stanowi 55-75% naszego organizmu i prawie w dwóch trzecich buduje mięśnie. Stanowi naturalne środowisko wszystkich reakcji zachodzących w organizmie i jednocześnie jest rozpuszczalnikiem dla wielu substancji. Ponadto woda jest również świetnym regulatorem temperatury ciała, uczestniczy w przekazywaniu impulsów nerwowych oraz pracy wielu narządów m.in. serca.
Mechanizm gromadzenia wody zaczyna się wtedy, kiedy organizm „odkryje”, że wody  mu brakuje – czyli jest w deficycie. Wówczas zaczyna gromadzić i zatrzymywać tyle wody ile to możliwe, aby zapewnić ,,sobie” prawidłowe funkcjonowanie. Pamiętajmy, że nasz organizm jest nastawiony na przeżycie, dlatego  gromadzi jej zapas tak aby, wody ,,mu” nie zabrakło na podstawowe procesy.

Inną przyczyną zatrzymania wody  jest zbyt duże spożycie soli.  Podczas spożycia soli w zbyt dużej ilości (a musimy pamiętać, że standardowe racje pokarmowe przekraczają dziennie normy spożycia sodu), tętnice stają się ,,napęczniałe” od wody i zaczyna rosnąć ciśnienie. To dlatego osoby ze zdiagnozowanym nadciśnieniem, powinny unikać soli. Konsekwencją zatrzymania wody jest również zwiększona masa ciała. Nie tylko nadmierne dosalanie potraw stanowi problem, ale również spożycie zbyt dużych ilości produktów w których sól się znajduje czyli: podrobów, wędlin, ryb wędzonych, kiszonek, a także pieczywa. Pamiętajmy aby unikać również zupek chińskich, gorących kubków oraz słonych przegryzek m.in. chipsów, paluszków, krakersów oraz orzeszków z dodatkiem soli.

Wiele osób nie wie o tym, że brak ruchu czy siedząca praca również mogą się przyczynić do powstania obrzęków. To właśnie długie podróże samolotem lub samochodem, albo wielogodzinna praca przed komputerem i mało aktywny tryb życia to kolejne przyczyny zatrzymywania płynów w organizmie.  Brak ruchu, lub zbyt mała jego ilość może spowalniać krążenie krwi w naczyniach krwionośnych oraz zaburzać naturalne „krążenie” wody po całym organizmie. Zdarzają się dni, że po kilku godzinach pracy mamy opuchnięte nogi. Jest to właśnie mechanizm związany z zatrzymaniem wody.

Bardzo dużo osób uważa, że tylko z przyczyn zdrowotnych może zatrzymywać się woda w organizmie. Owszem zatrzymywanie płynów w organizmie może być również spowodowane takimi przypadłościami zdrowotnymi jak: choroby tarczycy (np. niedoczynność tarczycy), choroby nerek (np. zespół nerczycowy, zapalenie kłębuszków nerkowych), niewydolność serca,  przewlekłe choroby płuc (np. rozedma płuc), choroby wątroby (np. marskość prowadząca do niewydolności wątroby), zaburzenia gospodarki hormonalnej,  zapalenie stawów czy  reakcja alergiczna. Przy takich jednostkach chorobowych zatrzymywanie jest problemem bardziej skomplikowanym, które wymaga zastosowania leczenia farmakologicznego.

Jakie są najskuteczniejsze metody na pozbycie się wody z organizmu:
1. Staraj się wzbogacić dietę w naturalne natriuretyki (diuretyki). Natriuretyki są produktami spożywczymi pomagającymi eliminować nadmierne ilości zgromadzonej wody. Warzywa i owoce o właściwościach natriuretycznych to: seler, pomidor, biała kapusta,  papryka,  natka pietruszki,  suszone morele,  owoce cytrusowe,  arbuz.

2. Dbaj o picie dużej ilości płynów.  Wybieraj wodę niskosodową  lub herbaty zielone, czerwone lub ziołowe (pokrzywa, skrzyp, bratek), które mają działanie moczopędne i relaksujące.
3. Unikaj używania soli lub znacznie ją ogranicz. Uważaj na pokarmy, które zawierają sól ukrytą – są to np.  podroby, sery, wędliny, krakersy, paluszki, chipsy a także niektóre przyprawy (np. vegeta).
4.Wprowadź regularną aktywność fizyczną. Regularna aktywność fizyczna wpływa nie tylko na prawidłowe krążenie krwi w naczyniach krwionośnych, ale również na prawidłową dystrybucję wody po całym organizmie.”